ЯҢАЛЫКЛАР

2012 елда БМОның Генераль Ассамблеясы урманнарны саклауның әһәмияте турында искәртү өчен  21 мартны Халыкара урманнар көне буларак игълан итте. Әлеге проблема дөньядагы барлык илләр өчен дә бүген әһәмиятле экология бурычлары арасында тора.

Әле кайчан гына урманнар җәмәгатьчелек аңында агач алу һәм ял итү урыны буларак кына чагылыш таба иде. Соңгы дистә ел эчендә кешелек үсешен тотрыклы итү һәм аның көнкүрешендә экология иминлеген тәэмин итүнең глобаль факторы буларак карала башлады, чөнки урман атмосферага чыккан зарарлы матдәләрне эшкәртү, су җыентыкларын җайга салу һәм чистарту буенча төп механизм, эрозияне бетерү, туфракның уңдырышлылыгын саклау һәм арттыруның нәтиҗәле чарасы булып тора. Планетада климат формалаштыруда да урманнар актив катнаша, аны кислород белән тәэмин итә. Урмандагы бер гектар җир бер сезонда 10 тонна углекислоталы газ йота. 2015 елның ноябрендә климат үзгәрүләренә багышланган Париж конференциясе резолюциясе боларның барысын да тагын бер кат раслады.

Татарстан Республикасы Идел буеның башка төбәкләре белән чагыштырганда урманнарга ул хәтле бай түгел, ләкин югары дәрәҗәле инвестицияләргә ия, шулар ярдәмендә урманнар белән идарә итү системасын камилләштереп, Европадагы иң зур Урман селекция-орлыкчылык үзәге, Алабугада һәм Сабада яңа агач эшкәртү предприятиеләре төзелде. Ләкин республикадагы урманчыларның төп бурычы – булган урман ресурсларын сакларга һәм яңаларын үрчетергә. Соңгы биш ел эчендә генә дә 20 мең гектарда яңа урман утыртмалары утыртылды. Шушы чорда урман янгыннарына юк куелмады.

Безгә, Татарстан урманчыларына, хәзерге вакытта да, киләчәктә дә урманнарның торышы барыбер түгел. Нәкъ менә шуңа күрә ТР Урман хуҗалыгы министрлыгы урманнарны саклау буенча барлык инициативаларга актив кушыла. 

Ни өчен соң Халыкара урманнарны яклау көне итеп нәкъ менә 21 март көне сайлап алынган? Шушы көнне Көньяк ярымшарда көзге көннәр һәм Төньяк ярымшарда язгы көннәр тигезләшә, шуңа күрә, традиция буенча, бу көн язның беренче көне булып санала һәм яңа тормыш һәм башлангычларның символы булып тора. 

Шулай булгач, яз һәм урман бәйрәме белән сезне, хөрмәтле татарстанлылар!

Бүген Байлар Сабасында Татарстан Республикасы Президенты Рөстәм Миңнеханов РСФСРның Атказанган урманчысы Нургали Миңнехан улы Миңнеханов истәлегенә багышланган Өстәл теннисы буенча XV ачык шәхси-команда бөтенроссия ярышларын ачу тантанасында катнашты.  

Тантанада шулай ук Россия Президенты ярдәмчесе, Россия Өстәл теннисы федерациясе рәисе Игорь Левитин, Татарстан Республикасы яшьләр эшләре һәм спорт министры Владимир Леонов, Татарстан Республикасы Өстәл теннисы федерациясе президенты Айнур Айдельдинов, Саба муниципаль районы башлыгы Рәис Миңнеханов һәм башкалар катнашты.

Рәсми тантана өлеше башланганчы шунда җыелганнар Ростов-на-Донудагы авиаһәлакәттә һәлак булганнарны бер минут тынлык белән искә алдылар. 

Бу ярышларда катнашу – остарак спортчыларның күнекмәләре белән танышу өчен бик әйбәт мөмкинлек, диде Игорь Левитин. Ул ассызыклаганча, турнирга илнең иң яхшы теннисчылары килгән, шул исәптән өстәл теннисы буенча Россия җыелма командасы вәкилләре дә.  

Шулай ук И. Левитин искәрткәнчә, 1-2 ел дәвамында, Татарстан Республикасы Президенты Рөстәм Миңнеханов ярдәме белән, Татарстан Республикасы Өстәл теннисы федерациясе белән бергәләп, республика  районнары өстәл теннисы белән шөгыльләнүчеләрне кирәкле спорт инвентаре белән тәэмин итә.   

Рөстәм Миңнеханов спортчыларны турнир ачылу белән котлады һәм, Татарстан өчен мондый чемпионатны кабул итү зур мәртәбә, дип ассызыклады. Барлык катнашучыларга да уңышлар һәм зур җиңүләр теләде. Аннары Россия Федерациясе һәм Татарстан Республикасы дәүләт гимннары яңгырады, шуннан соң теннисчылар ярышларга кереште.

Искәртәбез, Өстәл теннисы буенча  XV бөтенроссия ярышлары 2016 елның 18 – 20 мартында барачак. Барлыгы Россиянең 22 төбәгеннән 263 спортчы катнаша.

(ТР Президентының матбугат хезмәте)

17.03.2016

“Спас” тыюлыгы белгечләре, Татарстан Республикасының Хайваннар дөньясы объектларын саклау һәм файдалану идарәсе, “Хайваннар дөньясын саклау өлкәсендә инновацияле технологияләр кертү үзәге” ДБУ хезмәткәрләре белән берлектә, республиканың Спас муниципаль районы территориясендә, “Спас” ДТКТ акваториясен дә кертеп, Куйбышев сусаклагычы территориясендә рейд чарасын үткәрде.

Рейд барышында сулыктан хуҗасыз калган 70 законсыз балык тоту коралы (ятьмә) табылды һәм тартып алынды. Су-биология ресурсларын законсыз табу очрагы буенча материал процессуаль карар кабул итү өчен тыюлык хакимияте тарафыннан тикшерү органнарына җибәрелде.

2015 елда үткәрелгән кисәтү чаралары нәтиҗәсендә Татарстан Республикасы территориясенең урман фондында урман янгыннарына юл куелмады.

Быел, урманнарны янгыннардан саклау, ведомство буйсынуындагы учреждениеләрне янгын куркынычы янаган чорга үз вакытында һәм сыйфатлы әзерләүне тәэмин итү системасының нәтиҗәлелеген арттыру һәм урманнан файдаланучыларның янгын куркынычсызлыгы чараларын үтәвен контрольдә тоту өчен министрлык тарафыннан кисәтү чараларының планы расланды.  Хәзерге вакытта барлык урманчылыкларда да аларның эшчәнлек зоналарында ирекле янгын дружиналары оештырылды һәм өйрәнүләр үткәрелә, урман территорияләрен җир өстеннән патрульләү буенча маршрутлар эшләнде, графиклар раслана.

Ел саен урман янгыннары чоры башланыр алдыннан Лубян урман-техника көллиятендә урман янгыннарын сүндерү буенча җитәкчеләрне әзерләү эш башкарыла. Өйрәтү чаралары теоретик һәм практик өлешләрдән тора. Моннан тыш, курсларда халыкны коткару кагыйдәләренә һәм янгында зыян алучыларга беренче медицина ярдәме күрсәтергә өйрәтәләр.

“Озын Алан” дәүләт табигый тыюлыгы белгечләре “Әкият” катнаш төрдәге балалар бакчасында тәрбияләнүчеләр һәм Тәтеш шәһәре мәктәпләрендә укучылар өчен кызыклы тематик дәрес үткәрделәр. Үтемле итеп һәм уен рәвешендә райондагы каурыйлыларның күптөрлелеге, аларның табигатьтәге роле, елның авыр чорында ярдәм кирәклеге турында сөйләделәр.

Лекциядән соң викторина үткәрелде, анда балалар, сорауларга җавап биреп һәм табышмакларны чишеп, үзләренең белемнәрен күрсәттеләр. Алар арасыннан иң активларына “Озын Алан” ДТПТ бүләкләре бирелде.

Республиканың барлык урманчылыкларында да язгы чорда утырту материалын саклау өчен “кар өемнәре” оештыру буенча эшләр башкарылды, бу Татарстан Республикасындагы муниципаль берәмлекләрнең барлык ихтыяҗларын да тулы күләмдә канәгатьләндерәчәк.

Әзерлек эшләре база урман питомникларында да үткәрелә. Әһәмиятле чараларның берсе – кар каралту. Көлне яки торфны, кар эрүне тизләтү һәм чәчкеннәрнең шютте кебек авырулары таралудан саклау өчен чәчүлекләр астына салалар. Моннан тыш, питомникларда эшләүчеләр җыелган орлыкларны туфрак-климат шартларына яраклаштыру өчен төп урман булдыручы токымнарның орлыкларын сертификацияләүгә салалар.

Харвестер һәм форвардер операторларының ярышларында 7 урман хуҗалыгы үз командасын тәкъдим итте: Әлки, Арча, Бөгелмә, Биләр, Кызыл Йолдыз, Лениногорск, Мамадыш һәм Лубян урман-техника көллияте. Ярышларның баш хөкемдары – министр урынбасары Рәис Гомәров.

         Ярышларның берничә этабы узганнан соң хөкемдарлар бригадасы җиңүчеләрне билгеләде. Харвестерларда иң яхшы нәтиҗәләрне түбәндәге операторлар күрсәтте: А. Вәлиуллин (Лубян урман-техника көллияте), М. Игнатьев (Лениногорск урман хуҗалыгы), А. Нуриев (Мамадыш урман хуҗалыгы).

        Форвардер операторлары арасында I урынны Р. Ситдыйков (Арча урман хуҗалыгы), К.Игнатьев (Лениногорск урман хуҗалыгы), Ф. Гарифуллин (Лубян урман-техника көллияте) яулады.

Этаплы ярышларда җиңүчеләргә һәм иң яхшы операторларга дипломнар һәм кыйммәтле бүләкләр тапшырылды.

Киңәшмәдә министрлык буйсынуындагы учреждениеләрнең һәм бүлекләрнең җитәкчеләре катнашты. Урман культураларын әзерләү буенча быелның беренче айларындагы эш нәтиҗәләре турында министрның беренче урынбасары Харис Мусин җиткерде. Ул билгеләп узганча, даими урман-орлык базасының объектлары потенциалын тагын да интенсиврак файдаланырга һәм урман питомникларында зур күләмле утырту материалларының җимешле-җиләкле, агач-куак токымнары буенча мәктәп бүлекләре булдырырга кирәк, ул шулай ук оптималь агро-техника чорларында урман торгызу һәм яклаучы урманнарны үрчетү буенча язгы кыр эшләре үткәрүне йөкләде. Үз чыгышында Х.Г.Мусин шулай ук урманны саклау һәм яклау мәсьәләләренә дә тукталды.

Министр урынбасары Рәис Гомәров учреждениеләрнең тәүлек дәвамында “Кастамону Интегрейтед Вуд Индастри” ҖЧҖ заводына үзагач әзерләү һәм җиткерүне тәэмин итү буенча финанс-хуҗалык эшчәнлегенә анализ ясады.

Киңәшмәдә катнашучылар Лубян урманчылыгының җитештерү объектларында булдылар.

Спартакиадада министрлык белгечләре, ведомство буйсынуындагы учреждениеләрдә, “Рослесинфорг” ФБУ Казан филиалында, “Восточно-Европейская ЛОС” ФБУ ВНИИЛМ филиалында, “Урман транспорт компаниясе” ААҖ эшләүчеләр, Казан дәүләт аграр университеты һәм Лубян урман-техника көллияте студентлары арасыннан төрле яшьтәге ир-ат һәм хатын-кыз командалары катнашты.

“Урман чаңгы юллары 2016” ярышларының нәтиҗәләре:

       30 яшьтән олырак хатын-кызлар арасында призлы урыннарны түбәндәгеләр алды:

1. Миңнеханова Гөлсем (Саба урманчылыгы);

2. Галимуллина Лилия (Саба тәҗрибә урман хуҗалыгы);

3. Лаврентьева Оксана (Лубян урман-техника көллияте).

         30 яшьтән олырак ир-атлар арасында призлы урыннарны түбәндәгеләр алды:

1. Миңнеханов Азат (Саба тәҗрибә урман хуҗалыгы)

2. Кулагин Дмитрий (“Рослесозащита” ФБУ, “ТР Урманны яклау үзәге”);

3. Мөхәммәтҗанов Данис (Кайбыч махсус орлыкчылык урман хуҗалыгы)

16 яшьтән алып 25 яшькәчә кадәрге студент егетләр арасында призлы урыннарны түбәндәгеләр алды:

1. Гусев Михаил  (Лубян урман-техника көллияте);

2. Семенов Александр (Лубян урман-техника көллияте)

3. Николаев Андрей (Лубян урман-техника көллияте)

16 яшьтән алып 25 яшькәчә кадәрге студент кызлар арасында призлы урыннарны түбәндәгеләр алды:

1. Гостева Анастасия (Лубян урман-техника көллияте);

2. Әхмәтҗанова Алсу (Лубян урман-техника көллияте);

3. Федорова Надежда (Лубян урман-техника көллияте)

Гомумкоманда буенча призлы урыннарны түбәндәгеләр алды:

1. “Саба урманчылыгы” ДКУ белән “Саба тәҗрибә урман хуҗалыгы” ДБУ;

2. “Лубян урман-техника көллияте” ДББУ

3. “Рослесозащита” ФБУ, “ТР Урманны яклау үзәге”.

Чаңгы ярышларында җиңүчеләргә Республиканың урман тармагында эшләүчеләрнең профсоюз комитетыннан кыйммәтле призлар тапшырылды.

Кошларның урман өчен әһәмияте әйтеп бетергесез. Иң беренче чиратта, алар урман утыртмалары корткычларын юк итүдә кешеләрнең алыштыргысыз ярдәмчеләре булып тора. Аннан соң кошлар шау-шуыннан һәм җырыннан башка урман яртылаш үле булыр иде. Кышын гына тыныч тора ул, ләкин озакламый аны карабүрек, чебенче чәрелдәве, миләш чыпчыгы белән шәүлегән сызгыруы уятачак.

Минзәлә урманчылыгында эшләүчеләр, Халыкара кошлар көне билгеләп үтелә торган 1 апрельне көтеп тормыйча, Минзәлә шәһәренең 1 санлы мәктәбендә укытучылар белән бергә сыерчык ояларын ясау эшенә кереште. “Урман” чишмәсе янәшәсендәге урман массивы аларны элү урыны итеп сайланды. Тиздән яңа йортларда шушы урманнарда көн күрүче сыерчыклар, песнәкләр һәм кыргый күгәрченнәр пәйда булачак. Иртән уянып, кошларның салмак кына сызгырып җырлавын тыңлавы, дөньяда  табигать белән бәйли торган, яз, тормыш һәм мәхәббәт хакына сайрый торган нәни тылсымчылар барлыгы турында уйлавы ничек рәхәт!

(Мәгълүмат Минзәлә урманчылыгы хезмәткәрләре тарафыннан әзерләнде).