ЯҢАЛЫКЛАР

Татарстан Республикасы Урман хуҗалыгы министрлыгы хезмәткәрләре республикадагы дәүләт хезмәткәрләре арасында узган Спартакиаданың беренче этабында катнашты. Ярышлар Яшел Үзән шәһәренең “Маяк” спорт комплексы базасында чаңгыда узышлар буенча узды.

Урман хуҗалыгы министрлыгы командасында дәүләт контроле һәм күзәтчелеге бүлеге башлыгы Нияз Таҗмиев, аренда мөнәсәбәтләре бүлеге башлыгы Фәнил Әхмәдуллин, дәүләт контроле һәм күзәтчелеге бүлеге консультанты Юлия Сәйфуллина һәм урманнарны торгызу бүлегенең әйдәп баручы консультанты Алсу Сәмигуллина катнашты.

2 март көнне Уфада Федераль урман хуҗалыгы агентлыгы җитәкчесе Иван Валентик җитәкчелегендә Идел буе ФО буенча Федераль урман хуҗалыгы агентлыгы утырышы булды, аның барышында урман мөнәсәбәтләре өлкәсендә төбәкләргә тапшырылган вәкаләтләрнең үтәлү нәтиҗәлелеге турында сүз барды.

Утырышта Татарстан Республикасы урман хуҗалыгы министры Р.Ә.Кузюров катнашты, “Урманнарны яклау буенча чараларны планлаштыру һәм үтәү нәтиҗәләре” темасына доклад белән чыгыш ясады. Ул үз чыгышында билгеләп узганча, бүгенге көндә гамәлдәге Россия Федерациясе Урман кодексы нигезләмәләре нигезендә, Министрлык кече һәм урта эшкуарлык субъектларына урман утыртмаларын сату-алу шартнамәләре төзү хокукына сатулар уздыра. Аукционнарга куела торган агач материалының кече һәм урта эшкуарлык субъектлары тарафыннан нибары 30%ы гына сайлап алына, чөнки ул күпчелек очракта усак хуҗалыгы белән чагылдырылган. Министр шулай ук ведомство буйсынуындагы учреждениеләр – урман хуҗалыкларының аукционнарда катнаша алмавы хакында да әйтеп узды, бу исә куллану өчен исәпкә тотылган диләнкене тулысынча үзләштерергә комачаулый һәм әлеге проблеманы закон дәрәҗәсендә хәл итәргә кирәк. “Татарстан Республикасы Урман хуҗалыгы министрлыгы махсуслаштырылган учреждениеләр тарафыннан өлгергән һәм картайган урман утыртмалары арасыннан агач материалы әзерләүне гамәлгә ашыру өлешендә Урман кодексына үзгәрешләр кертергә яисә ачык аукционнарда катнашу мөмкинлеген бирергә кирәк, дип саный”, – диде Равил Кузюров.

Утырышта шулай ук урманнарны янгыннардан авиация ярдәмендә саклау һәм 2018 елгы янгын куркынычы янаган чорга әзерлек, урман комплексын үстерү стратегиясе буенча, шулай ук урманнардан файдалануны тикшереп торуга кагылышлы докладлар тыңланды.

“Яшел патруль” мәктәп урманчылыгы актив рәвештә урман культуралары белән эшләргә әзерләнә. Дәрестән тыш эшчәнлек кысаларында технология укытучысы Л.М.Галимова, мәктәп урманчылыгы җитәкчесе Г.Э. Гәрәева һәм А.А. Җамалетдинова җитәкчелегендә укучылар орлыкларны шыттыру өчен янчыклар текте.

Орлыкларны теплицага чәчү өчен аларны әзерләү зарур. Чәчү алдыннан башкарыла торган нәтиҗәле ысулларның берсе – ОРЛЫКЛАРНЫ КАРГА КҮМҮ (нарат, чыршы, карагач һәм зарури орлык тынычлыгы таләп ителгән башка токым агачларына туры килә). Кар астында 0 °С тирәсе температурада, дым һәм һава белән берлектә акрын гына орлыкның үсеш алуына бәйле үзенчәлекле процесс башлана. Әлеге хәлнең үзенчәлеге шунда ки, орлыкларда ферментларның активлыгы арта, шуның нәтиҗәсендә алар югары һәм аеруча түбән температураларга тагын да тотрыклырак була. Ун градуслы  җылыда орлыклар элегрәк үсеш ала һәм аларның үсеш алу энергиясе дә югарырак була.

Орлыкларны карга күмү буенча эш техникасы түбәндәгеләрдән гыйбарәт: ылыслы токым орлыкларын бүлмә температурасындагы суда тәүлек буе җебетелә; судан алынган орлыклар сирәк тукымадан яисә марлядан тегелгән янчыкларга орлык катламының юанлыгы 3 см артмаслык итеп тутырыла; орлыклы янчыкларны тыгызланган карлы мәйданчыкка тезеп чыгалар, өстенә чыршы ботаклары каплыйлар һәм 60-80 см калынлыгында кар катламы сибелә (орлык салынган янчыкларны боз өстенә дә салырга ярый); кар өемнәрен орлыкларга тычканнар зыян салмасын һәм язын кар тиз эремәсен өчен чыршы ботаклары белән каплыйлар; орлыкларны кар астында тоту чоры – 1-2 ай; чәчү көнендә орлыклы янчыкларны кар астыннан алалар һәм коелучан торышына җиткәнче җилләтәләр.

“Карга күмү”, әгәр кар астыннан алгач һәм корытылгач бүлмәдә 2-3 көн сакланса, орлыкларның чәчүлек сыйфатларына хилафлык китерелми. Озаграк саклаган очракта орлыкларның үсеш алу энергиясе тора-бара кими башлый.

Калининград өлкәсендә “Яшь профессионаллар” (WorldSkills Russia-2018) II ачык региональ чемпионаты булды, әлеге чара Россиянең төрле төбәкләреннән 16-22 яшьлек 150дән артык катнашучыны берләштерде. Полесскиның һөнәр технологияләре техникумында “Ландшафт дизайны” компетенциясе буенча ярышлар узды, биредә иң яхшылар исемен яулау өчен 5 команда (10 катнашучы) – Калининградның мәгълүмат технологияләре һәмтөзелеш көллияте, Гусев агросәнәгать көллияте, Озерск табигый төзекләндерү техникумы, Полесскиның һөнәр технологияләре техникумы студентлары көч сынашты. Татарстан Республикасыннан “Лубян урман-техника көллияте” дәүләт бюджет һөнәри белем бирү учреждениесе студентлары – Станислав Козырёв һәм Ульяна Селюнина чыгыш ясады.  Балаларга түбәндәге биремнәрне үтәргә кирәк иде: барлык биеклек тамгаларын саклап, 2 түшәмә, лего-кирпечтән чәчәклек-дивар, табигый таштан терәп куела торган дивар, комташтан юл, агач түшәмә ясарга һәм агач-куак һәм чәчәкле-декоратив үсемлек культуралары утырту. Конкурс йомгаклары буенча Татарстанның яшь урманчылары иң яхшы нәтиҗәне күрсәтте һәм 1 урынга лаек булды. Җиңүчеләрне тәбрик итәбез! Шулай дәвам итәргә!

Бу хакта бүген “Лубян урман-техника көллияте” дәүләт бюджет һөнәри белем бирү учреждениесе директоры А.М.Данилов баланс комиссиясе утырышында хәбәр итте. Эшлекле киңәшмә барышында “Лубян урманчылыгы”, “Нурлат урманчылыгы”, “Кызыл Йолдыз урманчылыгы”, “Кама урманчылыгы” ДКУ, “Лубян урман-техника көллияте” дәүләт бюджет һөнәри белем бирү учреждениесе, “Нурлат урман хуҗалыгы”, “Кызыл Йолдыз урман хуҗалыгы”, “Кама урман хуҗалыгы” дәүләт бюджет учреждениеләренең 2017 ел буенча эш йомгаклары һәм 2018 елга бурычлары турында сөйләштеләр. Комиссия утырышында дәүләт биреме буенча башкарылган эшләргә анализ каралды, ведомство буйсынуындагы учреждениеләрнең финанс-хуҗалык эшчәнлеге мәсьәләсе өйрәнелде. Баланс комиссиясе утырышы барышында шулай ук язгы чорда урман янгыннарын сүндерү буенча команда-штаб өйрәнүләре турында да сүз булды.

“Урманчылар ишек ача” россиякүләм акциясе кысаларында “Әлки урманчылыгы” ДКУ белгечләре тарафыннан Әлки муниципаль районындагы 5 урта гомуми белем бирү мәктәбендә өлкән сыйныфларда белем алучылар белән тематик очрашулар уздырылды. Чарада 100 бала катнашты. Ачык дәресләр барышында укучылар урман остасы, урманчы, урман хуҗалыгы инженеры, инженер-эколог, урман патологы һәм авиаурман сагы белгече кебек урман һөнәрләре белән танышты. Аларга шулай ук урман көллиятенә һәм вузга керү шартлары турында да сөйләделәр.

“Сезне урман хуҗалыгы белгечләре буларак үз хезмәткәрләребез арасында күрергә шат булырбыз”, – диде үзләренең чыгышларын тәмамлап Әлки урманчылыгы хезмәткәрләре һәм укучыларга укуларында уңышлар теләделәр.

Бүген баланс комиссиясе әгъзалары Татарстан Республикасы урман хуҗалыгы министры Р.Ә.Кузюров рәислегендә “Алабуга урманчылыгы”, “Шәһәр яны урманчылыгы”, “Яшел Үзән урманчылыгы”, “Әлмәт урманчылыгы” ДКУ һәм “Алабуга урман хуҗалыгы”, “Шәһәр яны урман хуҗалыгы”, “Яшел Үзән урман хуҗалыгы”, “Әлмәт урман хуҗалыгы” ДБУ 2017 елдагы эшчәнлегенә анализ ясады. Ведомствога буйсынучы учреждениеләргә киңәшләр бирелде, билгеләнгән чорларда алар кисәтүләр буенча барлык җитешсезлекләрне бетерергә тиеш.

Бүген "Әлки урманчылыгы", "Болгар урманчылыгы", "Биләр урманчылыгы", "Буа урманчылыгы" ДКУ һәм "Әлки урман хуҗалыгы, "Болгар урманхуҗалыгы", "Биләр урман хуҗалыгы", "Буа урман хуҗалыгы" ДБУ җитәкчеләре 2017 елда эшләнгән эш һәм 2018 елга бурычлар турында сөйләде. Татарстан Республикасы Урман хуҗалыгы министрлыгында министр Р.Ә. Кузюров һәм структур бүлекчәләрнең җитәкчеләре катнашында баланс комиссиясе утырышы булды. 

Хисаплар тыңлап бетерелгәннән соң, ведомствога буйсынган учреждениеләргә урман законнары бозылуын тикшереп торуны көчәйтү һәм беркетмәләр төзү эшен җитдиләтү бурычы куелды. "Урман законнары кагыйдәләре бозылу өчен җәзалар һәркем өчен катгый булырга тиеш. Монды махсус контрольгә алуыгызны сорыйм", – дип искәртте министр.

Каен һәм имән кебек агач токымнарының утырту материалын үстерү өлешендә эшне көчәйтү буенча киңәшләр бирелде.

Казан Ратушасында "Идел елгасын саклауга һәм аның пычрануын туктатуга юнәлдерелгән чараларны тормышка ашыру турында" темасына РФ ФҖ Дәүләт Думасы депутатлары, ТР Дәүләт Советы, федераль башкарма хакимият органнары вәкилләре катнашында "түгәрәк өстәл" утырышы булды. Чарада Татарстан Республикасы урман хуҗалыгы министры Р.Ә. Кузюров катнашты.

Утырыш барышында, асылда Идел елгасының яр буе полосаларын ныгыту өлешендә берничә мәсьәлә каралды, бу эштә су саклаучы урман утыртмалары челтәрләрен булдыру ярдәм итә алачак. Болар белән берлектә, урманчылар фикеренчә, гамәлдәге "2014-2020 еллар чорына Татарстан Республикасы урман хуҗалыгын үстерү" тармак программасы кысаларында эрозиягә каршы яклаучы утыртмалар булдыру эшен дә дәвам иттерү зарур.

"Түгәрәк өстәл" утырышы кысаларында Казан Ратушасы холлында Татарстан Республикасы Урман хуҗалыгы министрлыгы тарафыннан күргәзмә экспозициясе оештырылган иде, аны РФ Дәүләт думасының Экология һәм әйләнә-тирә мохитне саклау комитеты рәисе Владимир Бурматов, РФ табигать ресурслары һәм экология министры урынбасары Сергей Ястребов, Татарстан Республикасы Премьер-министры Алексей Песошин, ТР Дәүләт Советының Экология, табигатьтән файдалану, агросәнәгать һәм азык-төлек сәясәте комитеты рәисе Таһир Һадиев һәм башкалар карады. Күргәзмә кунакларына Татарстан Республикасындагы Селекция-орлыкчылык үзәге турында сөйләделәр, анда ел саен ылыслы токымга караган 12 млн данә утырту материалы җитештерелә. Исегезгә төшерик, шушы көннәрдә Дәүләт Думасы депутаты Владимир Бурматов урман орлыкчылык үзәгенең җитештерү куәте белән танышты, Саба муниципаль районына эшлекле сәфәр кылды.

Татарстан Республикасы Урман хуҗалыгы министрлыгы белгечләре Зәй муниципаль районына барып, гражданнарны кабул итте. Әлеге чара барышында гамәлдәге урман законнарын бозу фактлары буенча мөрәҗәгатьләр каралды. Барлык фактлар да урынга чыгып тикшерелде һәм раслау тапты. Материаллар җинаять эшләре кузгату өчен хокук саклау органнарына җибәрелде.

Моннан тыш, Зәй муниципаль районының Карамалы бистәсендә яшәүчеләрдән урман бистәләрендә 60-70 нче елларда төзелгән күчемсез мөлкәт объектларын дәүләт теркәвенә алу мәсьәләсенә кагылышлы мөрәҗәгать килде. Гражданнарга, 2017 елның 29 июлендәге "Дәүләт реестрлардагы каршылыкларны юкка чыгару максатларында Россия Федерациясе закон актларына үзгәрешләр кертү турында" 280-ФЗ тормышка ашыру кысаларында, әлеге урман бистәләренең урман фонды җирләреннән чыгарылу мөмкинлеге турында аңлатмалар бирелде, алга таба бу хәл әлеге территориядә яшәүчеләргә күчемсез мөлкәт объектларын теркәтү мөмкинлеген бирәчәк.

Урынга чыгып, гражданнарны шәхсән кабул итү эше башка муниципаль районнарда да дәвам иттереләчәк.